wtta en waadi: regels voor uitzenden en inlenen.

volgens de waadi

De Wet allocatie arbeid door intermediairs (Waadi) bevat regels voor arbeidsbemiddeling en het ter beschikking stellen van arbeidskrachten. 

registratie in het waadi-register

Uitzendondernemingen die arbeidskrachten ter beschikking stellen, moeten geregistreerd staan in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel als uitlener. Dit is zichtbaar in het Waadi-register.

Als je inleent van een niet-geregistreerde uitlener, kun je als werkgever een boete krijgen. Controleer daarom vooraf of de uitzendonderneming correct geregistreerd is.

regels voor uitzendondernemingen

In de Waadi staan regels waar uitzendondernemingen zich aan moeten houden. De belangrijkste zijn:

• een uitzendonderneming mag geen geld of andere tegenprestatie vragen aan de uitzendkracht om te kunnen werken

• een uitzendonderneming moet de uitzendkracht vooraf informeren over de arbeidsomstandigheden op de werkplek

• de uitzendkracht krijgt gelijk of, als afgeweken bij cao, gelijkwaardig loon en gelijke of gelijkwaardige vergoedingen als werknemers van de inlener in een vergelijkbare functie

• uitzendkrachten hebben ook gelijke of, als afgeweken bij cao, gelijkwaardige rechten als werknemers die direct bij het bedrijf in dienst zijn, bijvoorbeeld op het gebied van loon, werktijden en gelijke behandeling

• uitzendkrachten moeten gelijke toegang hebben tot bedrijfsvoorzieningen, zoals de bedrijfskantine

• interne vacatures moeten ook met uitzendkrachten worden gedeeld

• de uitzendonderneming mag een uitzendkracht niet belemmeren om in dienst te treden bij de opdrachtgever

• uitzendkrachten mogen niet worden ingezet bij bedrijven waar wordt gestaakt of waar een bezetting is.

boete en handhaving door de nederlandse arbeidsinspectie

De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert de naleving van de Waadi, inclusief de registratieplicht voor uitleners en de regels rondom ter beschikking gestelde arbeidskrachten. 

Werkgevers zijn medeverantwoordelijk: wie inleent van een niet-geregistreerde uitlener, loopt het risico op boetes. De Nederlandse Arbeidsinspectie hanteert hierbij een boetestaffel. Of de uitzender geregistreerd is, controleer je in het Waadi-register van de Kamer van Koophandel.

regels voor uitzenden vanaf 2027

De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) voert een toelatingsstelsel in voor uitleners. Alleen organisaties die officieel zijn toegelaten en in een openbaar register staan, mogen straks nog arbeidskrachten ter beschikking stellen. Opdrachtgevers hebben een controleplicht: zij mogen alleen nog mag samenwerken met partijen die in het register staan.

doelen wtta

De Wtta is een fundamentele herziening van de regulering van de Nederlandse flexmarkt. De wet vervangt de relatief eenvoudige registratieplicht onder de Waadi door een preventief toelatingsstelsel, waarin alleen bonafide ondernemingen toegang krijgen tot de markt. Daarmee beoogt de Wtta zowel betere bescherming van ter beschikking gestelde arbeidskrachten als een gelijk speelveld voor betrouwbare aanbieders, door malafide partijen uit te sluiten.

tijdlijn invoering wtta-regels

• 1 januari 2027: toelatingsplicht treedt in werking

• 1 mei - 30 juni 2027: indienen aanvragen voor toelating

• 1 juli 2027: beoordeling door de Nederlandse Autoriteit Uitleenmarkt (NAU)

• 1 januari 2028: start handhaving door de Nederlandse Arbeidsinspectie.

controle door de Nederlandse Arbeidsinspectie

De Nederlandse Arbeidsinspectie start vanaf 1 januari 2028 met handhaven. Zowel uitleners zonder toelating als inleners die toch personeel inhuren via niet-toegelaten partijen lopen risico als zij niet voldoen aan de Wtta:

• boetes van de Nederlandse Arbeidsinspectie

• het stilleggen van de uitzendactiviteiten

• beëindiging van samenwerkingen, omdat opdrachtgevers en doorleners alleen nog met toegelaten partijen mogen werken.

controleplicht voor opdrachtgevers

Voor jou als opdrachtgever betekent de Wtta dat je per 1 januari 2027 alleen nog mag samenwerken met partijen die in het openbare register staan. Je bent verplicht te controleren of jouw leverancier een geldige toelating heeft. Dat doe je bij de start van de samenwerking én periodiek tijdens de looptijd.

De controleplicht beperkt zich niet tot je directe contractpartner. In doorleenconstructies, waarbij bijvoorbeeld een broker personeel inhuurt van een uitlener en dit doorleent aan jou als opdrachtgever, moet je controleren of alle schakels in de keten een geldige toelating hebben. Als ergens in de keten een niet‑toegelaten partij zit, loop je als opdrachtgever alsnog risico op overtreding en boetes.

Wacht dus niet tot 2027. Vraag je huidige partners nu al hoe zij zich voorbereiden op de toelatingsplicht en wanneer zij de toelating denken te gaan aanvragen. De aanvraagprocedure kan maanden duren, dus vroeg handelen voorkomt problemen.

randstad voldoet aan de wtta-eisen

Je kunt erop vertrouwen dat Randstad voldoet aan de eisen van de Wtta en dat wij uitsluitend samenwerken met leveranciers die ook zijn toegelaten. 

NEN-gecertificeerde organisaties, zoals Randstad, hebben een voordeel: zij mogen bij de aanvraag volstaan met een geldig SNA-keurmerk. Zij worden namelijk al periodiek getoetst op vrijwel alle normen die ook in de Wtta gelden.

Randstad hanteert hierbij een zero tolerance‑beleid: wij werken niet samen met partijen die niet (meer) aan de toelatingseisen voldoen. Dit kan gevolgen hebben voor lopende opdrachten met niet‑toegelaten leveranciers, omdat het ter beschikking stellen van personeel dan niet langer is toegestaan en samenwerking moet worden beëindigd of aangepast.

toelatingsplicht voor leveranciers

Lever je personeel dat onder leiding en toezicht van een derde werkt? Dan mag je vanaf de inwerkingtreding van de Wtta alleen nog personeel uitlenen als je bent toegelaten tot het Wtta-stelsel en in het openbare register staat.

aanvragen toelating

Als leverancier ben jij zelf verantwoordelijk voor het tijdig aanvragen van de toelating. Je moet kunnen aantonen dat je voldoet aan de wettelijke eisen. Zonder toelating mag je geen personeel meer ter beschikking stellen.

Dat betekent concreet:

• je start tijdig met het toelatings- en certificeringstraject

• je onderzoekt welke route voor jouw organisatie geldt

• je zorgt dat je aanvraag compleet en op tijd wordt ingediend.

Randstad kan je niet aanmelden of certificeren. De verantwoordelijkheid ligt volledig bij jou als uitlener/leverancier. Als Randstad‑leverancier moet je zelf zorgen dat je Wtta‑toegelaten bent om de samenwerking voort te kunnen zetten.

tip

Wacht niet tot het laatste moment. De aanvraagprocedure kost tijd en vereist voorbereiding. Begin daarom ruim vóór de ingangsdatum van de wet met het verzamelen van de benodigde documenten en het inrichten van je processen.

toelatingseisen Wtta

Om toegelaten te worden, moet je onder meer:

• een geldige Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) overleggen

• een waarborgsom van € 100.000 storten

• aantonen dat je juiste lonen betaalt

• voldoen aan belasting- en administratieve verplichtingen

• meewerken aan periodieke controles.

Bij je aanvraag moet je met een inspectierapport laten zien dat je aan het normenkader voldoet. Dit normenkader sluit aan op het bestaande SNA‑keurmerk (NEN 4400‑1/2), maar gaat een stap verder. Het bevat aanvullende eisen over onder meer juiste beloning, veilige en verantwoorde huisvesting en het voorkomen van discriminatie, zodat de kwaliteit van werk en de bescherming van arbeidskrachten beter wordt geborgd.

overgangsrecht NEN 4400-1 gecertificeerde leveranciers

Heb je al het SNA-keurmerk op basis van NEN 4400-1? Dan kun je mogelijk gebruikmaken van het overgangsrecht. Je moet je hiervoor tijdig aanmelden en alsnog een formele aanvraag indienen. Voor NEN 4400‑1 gecertificeerde leveranciers gelden de volgende belangrijke data:

• 1 november 2026: vanaf deze datum kun je je als uitlener aanmelden om gebruik te maken van het overgangsrecht

• 31 december 2026: uiterste datum om te melden dat je een beroep doet op het overgangsrecht

• 1 januari 2027: de wet treedt formeel in werking en het toelatingsproces start

• 1 juli 2027: uiterste datum om de formele aanvraag tot toelating in te dienen bij de toelatende instantie; met een geldig SNA‑keurmerk kun je in deze fase op onderdelen volstaan met je SNA‑registratie.

geen NEN-certificering? dit is je route

Heb je geen SNA-keurmerk? Dan kun je geen gebruikmaken van het overgangsrecht, tenzij je alsnog tijdig NEN 4400-1 certificering aanvraagt.

Kies je niet voor die route, dan moet je bij je aanvraag direct een positief inspectierapport overleggen dat is gebaseerd op het volledige Wtta-normenkader.

Dat betekent dat je al vóór 1 januari 2027 je organisatie volledig op orde moet hebben. Voor niet‑NEN 4400‑1 gecertificeerde leveranciers die niet via het overgangsrecht gaan, is de volgende tijdslijn van belang:

• vanaf nu: start met de voorbereidende werkzaamheden die nodig zijn voor een positief inspectierapport op basis van het volledige Wtta‑normenkader

• 1 januari 2027: de wet treedt formeel in werking en het toelatingsproces start

• 1 juli 2027: uiterste datum om de formele aanvraag tot toelating in te dienen bij de toelatende instantie; bij deze aanvraag moet direct een positief inspectierapport worden overgelegd.

en branchorganisaties

Naast wettelijke verplichtingen spelen brancheorganisaties en keurmerken een rol.

ABU en NBBU zijn brancheorganisaties voor uitzendondernemingen. Zij zien toe op naleving van de CAO voor Uitzendkrachten en stimuleren verantwoord werkgeverschap.

De Stichting Normering Arbeid (SNA) beheert het SNA-keurmerk. Organisaties met dit keurmerk worden periodiek gecontroleerd op loonbetaling, afdrachten en administratie. Dit keurmerk kan het risico op inlenersaansprakelijkheid verkleinen.

Omdat het normenkader van de Wtta deels aansluit bij bestaande SNA-normen, kan SNA-certificering relevant zijn bij de overgang naar het nieuwe toelatingsstelsel.