wat is de wet loontransparantie mannen en vrouwen?

De Wet implementatie Richtlijn loontransparantie mannen en vrouwen verplicht werkgevers om transparanter te zijn over beloning en beloningsverschillen. De wet is gebaseerd op de Europese Richtlijn Loontransparantie (EU 2023/970), uit juni 2023. Het doel is gelijke beloning voor mannen en vrouwen voor gelijk of gelijkwaardig werk.

In Nederland is de wet uitgewerkt als de 'Wet implementatie Richtlijn loontransparantie mannen en vrouwen'. Het wetsvoorstel is in januari 2026 naar de Raad van State gegaan en daarna doorgestuurd naar de Tweede Kamer. De wet moet nog door de Tweede en Eerste Kamer worden goedgekeurd.

wanneer gaat de wet loontransparantie mannen en vrouwen in?

De Europese deadline was 7 juni 2026, maar Nederland haalt die datum niet. De beoogde inwerkingtreding is 1 januari 2027. 

> kijk voor de laatste stand van zaken op tweedekamer.nl

gelijke beloning als uitgangspunt

De Wet loontransparantie mannen en vrouwen introduceert verplichtingen die gelden voor alle werkgevers. Afhankelijk van de  omvang van de organisatie verschillen de verplichtingen. Alle verplichtingen hebben hetzelfde doel: gelijke beloning voor gelijk of gelijkwaardig werk.

systeem voor functiewaardering en indeling

Als werkgever moet je een systeem voor functiewaardering en indeling op basis van objectieve, genderneutrale criteria hebben. Dit systeem bestaat in ieder geval uit de volgende vier factoren:

  • vaardigheden

  • verantwoordelijkheden

  • inspanning

  • arbeidsomstandigheden.

Aan de hand van dit systeem moet je kunnen aantonen dat medewerkers met gelijk of gelijkwaardig werk gelijk worden beloond. Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft een handreiking ontwikkeld om werkgevers hierbij te helpen.

> kijk hier voor de handreiking en checklist van het ministerie van SZW

transparantie bij werving en selectie

Bij werving gelden nieuwe verplichtingen:

  • je informeert sollicitanten vooraf over het aanvangssalaris of de loonbandbreedte van de functie

  • je vraagt niet meer naar de salarisgeschiedenis van de sollicitant

  • je zorgt voor genderneutrale vacatures en functiebenamingen 

  • je voert wervingsprocedures op niet-discriminerende wijze uit.

recht op informatie voor medewerkers

Medewerkers krijgen het recht om informatie op te vragen over hun eigen loon én het gemiddelde loon van collega's die gelijkwaardig werk doen, uitgesplitst naar geslacht. Je informeert je medewerkers jaarlijks over dit recht en hoe zij die informatie kunnen opvragen.

Heb je minder dan vijftig medewerkers? Dan hoef je geen inzage te geven in de criteria voor loonontwikkeling.

voor 100+ werkgevers

Werkgevers met honderd of meer medewerkers krijgen een rapportageplicht over beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen. De frequentie hangt af van de omvang van je organisatie.

omvang eerste rapportage deadline frequentie
100-149 medewerkers over jaar 2030 uiterlijk juni 2031 elke drie jaar
150-249 medewerkers over jaar 2027 uiterlijk juni 2028 elke drie jaar
250+ medewerkers over jaar 2027 uiterlijk juni 2028 jaarlijks

Non-binaire medewerkers tellen mee voor de grens van honderd medewerkers, maar over hen hoef je niet te rapporteren.

De rapportage bevat gegevens over:

  • de loonkloof tussen mannen en vrouwen

  • de loonkloof in aanvullende of variabele looncomponenten

  • de mediane loonkloof

  • de mediane loonkloof in aanvullende of variabele looncomponenten

  • het aandeel vrouwelijke en mannelijke medewerkers dat aanvullende of variabele componenten ontvangt.

Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid maakt een deel van de rapportage openbaar.

wat als er een beloningsverschil is?

Blijkt uit de rapportage een onverklaard beloningsverschil van 5% of meer, dan heb je zes maanden om dit te verhelpen. Lukt dat niet, dan voer je een verplichte loonevaluatie uit in samenwerking met de ondernemingsraad. De uitkomsten deel je met je medewerkers, de ondernemingsraad en het monitoringsorgaan.

uitzendkrachten

Huur je uitzendkrachten in? Dan tel je die uitzendkrachten mee in je rapportage. De informatie daarvoor vraag je op bij het uitzendbureau. Het uitzendbureau zelf is verantwoordelijk voor de rapportage over de eigen medewerkers (dus de medewerkers die ze niet ter beschikking stellen).

rol van de ondernemingsraad

De ondernemingsraad speelt een belangrijke rol bij de uitvoering van de Wet loontransparantie mannen en vrouwen. De OR heeft instemmingsrecht bij elk voorgenomen besluit tot vaststelling, wijziging of intrekking van het systeem voor functiewaardering en -indeling. Daarnaast voer je de loonevaluatie uit in samenwerking met de ondernemingsraad.

> lees meer over de ondernemingsraad

wat doet de nederlandse arbeidsinspectie?

De Nederlandse Arbeidsinspectie houdt toezicht op de naleving van de Wet loontransparantie mannen en vrouwen. Bij overtreding legt de inspectie waarschuwingen, dwangsommen en bestuurlijke boetes op tot maximaal € 10.300.

Werknemers kunnen via de rechter actie ondernemen. Voldoe je als werkgever niet aan de transparantieverplichtingen, dan verschuift de bewijslast volledig naar jou. Je medewerker hoeft zijn vermoeden van loondiscriminatie dan niet te onderbouwen.

> kijk voor meer informatie over toezicht op nlarbeidsinspectie.nl

 

veelgestelde vragen

  • wat is de wet loontransparantie mannen en vrouwen? 

    De Wet loontransparantie mannen en vrouwen verplicht werkgevers om transparanter te zijn over lonen en beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen. De wet is gebaseerd op de Europese Richtlijn Loontransparantie (EU 2023/970) en treedt naar verwachting in werking op 1 januari 2027.

    > lees hier meer over de wet loontransparantie

  • wanneer gaat de wet loontransparantie in? 
  • wat verandert de wet loontransparantie voor werkgevers? 

    De wet introduceert verplichtingen voor alle werkgevers: een systeem voor functiewaardering en indeling, transparantie bij werving en het recht op informatie voor medewerkers. Werkgevers met honderd of meer medewerkers krijgen daarnaast een rapportageplicht.

     > lees hier meer over de verplichtingen voor werkgevers

  • geldt de rapportageplicht voor alle werkgevers? 

    Nee. De rapportageplicht geldt alleen voor werkgevers met honderd of meer medewerkers. Hoe vaak je rapporteert hangt af van de omvang van je organisatie.

    > lees hier meer over de rapportageplicht

  • wat gebeurt er als je niet voldoet aan de wet loontransparantie? 

    De Nederlandse Arbeidsinspectie kan boetes opleggen tot maximaal € 10.300. Daarnaast kunnen medewerkers via de rechter actie ondernemen, waarbij de bewijslast bij jou als werkgever komt te liggen.

    > lees hier meer over toezicht en handhaving