“Het vrijblijvende gaat ervan af”, zo stelt Joris Juttmann al snel tijdens de Masterclass over ESG-reporting, ookwel Environmental, Social en Governance. De verplichting vanaf 1 januari 2024 om ook te rapporteren over milieu-, sociale en bestuurlijke aspecten, stelt veel bedrijven voor een serieuze uitdaging. Welke kansen biedt ESG-reporting voor financials? Je leest er meer over in deze blog.
Het doel van ESG-reporting? Milieu-, sociale en bestuurlijke risico’s en kansen integreren in een organisatiestrategie. “Dit moet zorgen voor financiële duurzaamheid op de lange termijn, inclusief waardecreatie”, legt Joris uit, voordat hij aangeeft voor welke bedrijven ESG-reporting vanaf 2024 een verplichting wordt vanwege Europese regelgeving.
De verplichting geldt o.a. voor Europese bedrijven met een omzet vanaf 40 miljoen euro, 20 miljoen euro aan bezittingen en 250 medewerkers, en ook voor beursgenoteerde bedrijven vanaf tien medewerkers, € 700.000,- omzet en een vermogen van € 350.000,-. Behoor je als bedrijf niet tot een van de verplichte categorieën, maar heb je als leverancier of dienstverlener wél een klant die daartoe behoort? Dan heb je ook te maken met ESG. Van je opdrachtgever krijg je als ondernemer dan vragen over milieu-, sociale en bestuurlijke aspecten. En een goede voorbereiding is essentieel. Vraag dus aan je opdrachtgever wat van jou aan rapportagegegevens wordt verwacht.
Joris motiveert Finance-professionals om rondom ESG-reporting een proactieve en leidende rol te pakken. Hij ziet kansen door alle ontwikkelingen. “Financials zorgden nog niet zolang geleden enkel dat de cijfers voor elkaar waren. Ze waren heel financieel gericht, ook als het ging om de ondersteuning aan de organisatie. Een goede financial wil de organisatie helpen om de juiste beslissingen te nemen. Naast de droge cijfers zijn ook bewustwording en andere zaken een belangrijke rol gaan spelen. En bij rapporteren is ESG een logische vervolgstap.
Wat is de invloed van de activiteiten die we ondernemen op onze planeet? Welke impact heeft het werk van onze organisatie op de sociale omgeving, zoals op gezondheid en veiligheid? Hoe gedragen we ons als bedrijf op maatschappelijke waarden en normen, zoals de bonusregeling voor directieleden? De Europese regelgeving trekt het aandachtsgebied voor rapportages een heel stuk breder.
De verslaggevingsstandaard is vastgelegd in de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). “Hoe je alles vastlegt, verzin je niet in een middag. Daar moet je goed voor gaan zitten. Het is belangrijk om doelen te stellen en bijbehorende KPI’s te formuleren. Ook is het essentieel om na te denken over je IT-landschap. Hoe gaan je rapportageprocessen eruit zien? En wat betekent dat dan voor de inrichting van de technologie? Organisaties moeten ook op het technologische vlak flink aan de bak”, aldus Joris, die ook nu een groot pleitbezorger is van Low-Code BPM. Volgens hem is niet alles te vangen is in één systeem.
Low-Code BPM is dé tool om processen over afdelingen heen te regelen en structuur aan te brengen in de interactie tussen de organisatie en medewerkers en leveranciers. Kijken en werken over afdelingen heen én samenwerken met leveranciers is belangrijk voor een succesvolle implementatie van ESG-reporting, zo geeft ook Jurrienne Schijff als ervaringsdeskundige aan. “Je doet het niet alleen als afdeling. Als je denkt in silo’s, dan lukt het niet. ESG gaat organisatiebreed. Wat Joris ook al aangaf: het raakt ook alle leveranciers. Al behoor je als bedrijf niet tot een aangewezen verplichte categorie, je zit altijd wel ergens in de keten. Denken dat het jou niet raakt, dat gaat je opbreken.”
Volgens Jurrienne is het verzanden in complexiteit een valkuil. Stel prioriteiten en pak het implementeren van ESG-reporting stap voor stap aan. Haar werkgever, Koninklijke BAM Groep, rapporteert al sinds 2008 niet-financiële gegevens. Een echte voorloper hierin en heeft een hele mooie ontwikkeling doorgemaakt. “Sustainability was eerst enkel van de Sustainability-afdeling. Nu is het van iedereen. De wekker is afgegaan, iedereen is wakker. We moeten er allemaal iets mee. Je merkt het ook aan de aandacht voor de reporting. Die is er in alle geledingen, tot in de Raad van Bestuur. Heel belangrijk. Als in de top van het bedrijf geen draagvlak is, gaat ESG-reporting niet lukken.”
Volgens Jurrienne moet je slechts twee afkortingen onthouden. Dat is ESRS (European Sustainability Reporting Standards) en CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive). De Europese Unie heeft de CSRD aangewezen als de standaard, zodat er geen verschillen tussen de diverse rapportages zijn en er op die wijze volledige transparantie ontstaat.
Volgens Jurrienne mogen bedrijven ESG-reporting niet zien als ‘het oplepelen van cijfers en feiten’. “Het is een middel om de duurzaamheidstransitie te versnellen. Je moet helder de organisatiedoelen voor ogen hebben en houden, daarop je KPI’s afstemmen, en vervolgens met elkaar de juiste stappen zetten.” Dat haar Finance-afdeling in dit proces een leading rol pakt, vindt ze logisch: “Als financial ben je al gewend om te rapporteren, je weet gegevens te vertalen naar de business en je snapt hoe ze door de accountant worden gecontroleerd. Los van het feit dat alles op en rondom het vlak van ESG je toekomst is!”. “Als professional moet je je oprecht willen ontwikkelen op dit terrein. En niet denken van: ik heb al veel kennis en ervaring opgedaan op mijn vakgebied, ik weet het wel. Nee, spar bijvoorbeeld met de duurzaamheidsspecialisten in de organisatie. Verdiep en verbreed je, ontwikkel je tot een echte reporting-specialist.”
