hoeveel betaal je over je spaargeld?

Zit je spaargeld onder de vrijstelling? Dan betaal je niets. Daarboven betaal je geen belasting over je spaargeld zelf, maar over het rendement. De Belastingdienst rekent daarvoor met een vast percentage per soort vermogen. Dat heet het forfaitair rendement. Over dat rendement betaal je belasting, in ons voorbeeld 36%.

Voor spaargeld is dat vaste percentage laag, ongeveer gelijk aan de spaarrente. Voor beleggingen ligt het een stuk hoger. Daardoor betaal je over € 10.000 op een spaarrekening veel minder dan over € 10.000 in aandelen. Je echte rente of koerswinst speelt in de standaardberekening geen rol. Slim bedacht, toch?

wat telt mee als vermogen?

De Belastingdienst kijkt naar je vermogen op 1 januari, de peildatum. Wat je op 2 januari stort of opneemt, telt pas het jaar erna mee. We zetten hieronder op een rij wat meetelt in box 3.

  • je spaargeld op alle rekeningen, ook je spaarrekening bij een buitenlandse bank
  • je beleggingen, zoals aandelen, obligaties en fondsen
  • je crypto, zoals bitcoin
  • een tweede woning of een vakantiehuis
  • contant geld boven een klein bedrag

Je eigen huis en je pensioen tellen niet mee. Die vallen in box 1. Schulden mag je aftrekken, boven een kleine drempel. Hoe de boxen werken, lees je bij inkomstenbelasting. Hoe rekent de Belastingdienst per soort vermogen? Dat verschilt flink, we zetten het hieronder naast elkaar:

soort vermogen

telt mee in box 3

rekent de belastingdienst met

let op

spaargeld op je rekeningen

ja

een laag vast rendement, dicht bij de spaarrente

ook je buitenlandse spaarrekening telt mee

aandelen, fondsen en crypto

ja

een hoog vast rendement, in ons voorbeeld 6%

waarde op 1 januari, ook als je niet verkocht

tweede woning of vakantiehuis

ja

een hoog vast rendement over de woz-waarde

verhuur je het? dan telt de huur niet apart mee

je eigen huis

nee, dat zit in box 1

niet van toepassing

wel je hypotheekrente als aftrekpost

je pensioen en lijfrente

nee

niet van toepassing

de pot is vrijgesteld tot je pensioen

schulden boven de drempel

ja, die trek je af

een vast percentage voor schulden

een studieschuld telt ook mee

Het soort vermogen bepaalt dus hoeveel je betaalt. De precieze bedragen en percentages veranderen elk jaar. Check ze even bij de Belastingdienst. Het principe blijft wel hetzelfde. Sparen kost weinig belasting, beleggen kost meer, en alles onder de vrijstelling kost niets. Fijn, toch?

tot welk bedrag is spaargeld belastingvrij?

Iedereen krijgt een heffingsvrij vermogen. Dat is een bedrag aan spaargeld en beleggingen waarover je geen belasting betaalt. In ons voorbeeld is dat € 60.000 per persoon. Heb je een fiscale partner? Dan hebben jullie samen € 120.000 vrij. Zit je daaronder? Dan betaal je niets. Wel zo handig!

Wanneer ben je fiscale partners? Als je getrouwd bent of een geregistreerd partnerschap hebt. Woon je samen op één adres zonder te trouwen? Ook dan zijn jullie vaak fiscale partners. We zetten de bekendste situaties hieronder op een rij:

  • jullie hebben een notarieel samenlevingscontract
  • jullie hebben samen een kind
  • jullie zijn samen eigenaar van het huis waarin je woont

Kom je erboven? Dan betaal je alleen belasting over het deel boven de grens. Heb je € 70.000 en is de grens € 60.000? De Belastingdienst rekent dan over € 10.000. Het precieze bedrag van dit jaar zie je in je aangifte, daar staat de grens automatisch in.

slim omgaan met de grens

Spaar je samen met je partner? Verdeel het vermogen dan in je aangifte zo dat jullie allebei de vrijstelling gebruiken. Je kiest zelf de verdeling, zolang het totaal klopt. Dat doe je met een paar klikken. Ook je kinderen krijgen een eigen vrijstelling, zodra ze 18 zijn. Bij jongere kinderen tel je hun spaargeld bij het jouwe. Plan je een grote uitgave, zoals een auto? Doe die dan voor 1 januari, dan telt dat geld niet meer mee. Goed geregeld, toch?

Wil je meer sparen zonder box 3? Dan is extra pensioen opbouwen een optie. Je inleg voor een lijfrente trek je af in box 1 en de pot telt niet mee in box 3. Werk je via Randstad? Vraag je contactpersoon dan even welke pensioenregeling bij jouw contract hoort. Hoe dat werkt staat bij pensioenbeleggen en lijfrente.

hoeveel belasting betaal je over 100.000 euro spaargeld?

Stel dat je alleen woont, € 100.000 spaart en de grens € 60.000 is. De Belastingdienst rekent dan over € 40.000 belasting. Met een voorbeeldopbrengst van 1,5% is dat € 600. Daarover betaal je 36% belasting. Dat is € 216 per jaar.Zit datzelfde bedrag in aandelen? De Belastingdienst rekent daar met een veel hogere opbrengst, in ons voorbeeld 6%. Dat is € 2.400 opbrengst en € 864 belasting. Hieronder rekenen we vier situaties met je uit:

situatie

methode

voorbeeld met grens € 60.000

resultaat

€ 100.000 spaargeld, alleenstaand

€ 40.000 boven de grens keer 1,5%, keer 36%

€ 600 rendement

ongeveer € 216 belasting per jaar

€ 100.000 spaargeld, met fiscale partner

grens € 120.000, dus niets boven de grens

geen opbrengst boven de grens 

je betaalt niets 

€ 200.000 spaargeld, alleenstaand

€ 140.000 boven de grens keer 1,5%, keer 36%

€ 2.100 rendement

ongeveer € 756 belasting per jaar

€ 100.000 in aandelen, alleenstaand

€ 40.000 boven de grens keer 6%, keer 36%

€ 2.400 rendement

ongeveer € 864 belasting per jaar

Aandelen tellen zwaarder mee dan spaargeld. Dat komt door het hogere rendement dat de Belastingdienst erbij rekent. De percentages stelt de Belastingdienst elk jaar opnieuw vast, dus check ze bij je aangifte. Handig om te weten!

was je werkelijke rendement lager?

Kreeg je minder rente of rendement dan het vaste percentage? Dan mag je je werkelijke rendement opgeven. Je vult dan een extra formulier in bij je aangifte. Je werkelijke rendement is je rente, dividend en koerswinst of koersverlies samen. Ook stukken die je niet verkocht tellen mee. Was je echte rendement hoger? Dan blijft gewoon het vaste percentage gelden. Bij spaargeld scheelt de regeling vaak weinig, bij beleggingen in een slecht jaar soms veel. Mooi meegenomen, toch?

Bewaar dus je jaaroverzichten van je bank en je broker. Daar staat je rente en je koerswinst of koersverlies op. Meer over hoe je aangifte doet en wanneer je geld terugkrijgt, vind je bij belasting over je loon.

wanneer betaal je belasting over crypto?

Crypto zoals bitcoin telt gewoon mee als vermogen in box 3. Je geeft de waarde op 1 januari op, tegen de koers van dat moment. Die koers vind je op het platform waar je crypto staat. Het maakt niet uit of je verkocht of niet. Ook als je in een jaar veel winst maakte, betaal je alleen over het vaste rendement. Was je totale rendement lager dan het vaste percentage? Dan mag je het werkelijke rendement opgeven.

Handel je heel actief en bijna als een bedrijf? Dan ziet de Belastingdienst het soms als inkomen in box 1. Dat komt zelden voor. Twijfel je? Vraag het na bij de Belastingdienst of een adviseur.

sparen, beleggen en je werk

Meer sparen begint bij een hoger loon. Een stap in je salaris levert vaak meer op dan een halve procent rente. Verdien je € 3.000 bruto per maand en spaar je € 300? Dan heb je na tien jaar € 36.000 opzij, nog mooi onder de vrijstelling. We zetten hieronder vier situaties op een rij met de grens van € 60.000:

  • heb je € 50.000 spaargeld en woon je alleen? Dan blijf je onder de grens en hoef je niks te betalen
  • heb je € 100.000 spaargeld en woon je alleen? In ons voorbeeld is dat ongeveer € 216 per jaar
  • heb je € 200.000 spaargeld en woon je alleen? Je betaalt dan ongeveer € 756 per jaar
  • heb je € 100.000 in crypto of aandelen? Reken in ons voorbeeld op ongeveer € 864 per jaar

Wil je jouw eigen bedragen zien? Gebruik dan de rekentool hierboven. 

veelgestelde vragen over belasting over spaargeld

  • moet ik mijn spaargeld opgeven als ik onder de vrijstelling zit?

    Ja, je vult je spaargeld altijd in bij je aangifte. De Belastingdienst berekent dan zelf dat je niets hoeft te betalen. De meeste banken geven je saldo al door, dus het staat vaak al ingevuld. Even checken en klaar.

  • telt mijn spaargeld mee voor toeslagen?

    Ja, voor huurtoeslag en zorgtoeslag geldt een vermogensgrens die lager ligt dan het heffingsvrij vermogen in box 3. Zit je erboven? Dan vervalt je toeslag voor dat jaar. Check de grenzen bij de Belastingdienst voordat je een groot bedrag op je spaarrekening zet.

  • betaal ik belasting over de rente op mijn spaarrekening?

    Niet over de echte rente, maar over het vaste rendement dat de Belastingdienst aanhoudt. Dat percentage ligt dicht bij de gemiddelde spaarrente. Kreeg jij minder? Dan geef je je werkelijke rente op.

  • wat als ik spaargeld krijg uit een erfenis of schenking?

    Over een erfenis of schenking betaal je eerst erfbelasting of schenkbelasting, boven een vrijstelling. Daarna telt het bedrag gewoon mee als vermogen in box 3, vanaf de eerstvolgende 1 januari. Wil je het buiten box 3 houden? Dan is extra pensioen opbouwen een optie.

  • telt mijn vakantiegeld of eindejaarsuitkering mee als vermogen?

    Alleen als het op 1 januari nog op je rekening staat. Je vakantiegeld krijg je in mei en geef je dus vaak al uit. Staat het er nog? Dan telt het mee, net als al je andere spaargeld. Meer loon? Bekijk de vacatures die bij je passen.