Onder seksuele intimidatie (of ongewenste intimiteiten) vallen allerlei vormen van seksueel getinte aandacht die ongewenst, eenzijdig en opgelegd is. Het gaat hierbij niet om de intentie van de dader, maar om hoe de ontvanger het ervaart. Dat is dus wat anders dan een flirt tussen collega’s of vriendschappelijke aanrakingen die gewenst zijn.

Op deze pagina

voorbeelden van seksuele intimidatie

Seksuele intimidatie komt in verschillende vormen voor: als verbale of non-verbale intimidatie of als fysiek geweld. Het hoeft niet altijd om lichamelijk contact te gaan. Zo kun je bij verbale intimidatie denken aan seksistische opmerkingen, het stellen van intieme vragen over iemands privéleven of seksueel getinte afspraken willen maken. Non-verbale intimidatie kan zijn iemand langdurig aanstaren, seksistische gebaren maken of ongepaste foto's sturen. Fysieke seksuele intimidatie varieert van iemand op een ongepaste manier aanraken of vastpakken tot aanranding en verkrachting. 

Op het Arboportaal lees je meer, ook over de gevolgen die seksuele intimidatie kan hebben.

maatregelen tegen seksuele intimidatie op het werk

De Arbowet verplicht de werkgever om alle medewerkers – dus ook uitzendkrachten, freelancers, projectmedewerkers, stagiairs en leerlingen – binnen de organisatie zo goed mogelijk te beschermen tegen seksuele intimidatie. Die bescherming geldt ook voor seksuele intimidatie door derden, zoals gasten, klanten en patiënten.

Als werkgever moet je beleid maken en uitvoeren dat seksuele intimidatie voorkomt en bestrijdt. Voorbeelden van zo'n beleid zijn de aanstelling van een vertrouwenspersoon, de instelling van een klachtenregeling en een overzicht van eventuele sancties. De arbodeskundige kan je helpen bij het opstellen van dit beleid.

In de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) moet je de risico’s van seksuele intimidatie in je bedrijf inventariseren en beoordelen. De maatregelen die je neemt tegen eventuele seksuele intimidatie moeten in het plan van aanpak van de RI&E worden opgenomen.

preventieve maatregelen

Je kunt seksuele intimidatie helpen voorkomen door aandacht te besteden aan de werkomgeving en de inrichting van de werkplek. Bijvoorbeeld door te zorgen voor goede verlichting en werkplekken die gemakkelijk toegankelijk zijn en niet geïsoleerd zijn qua ligging.

Ook kun je regels opstellen over hoe je medewerkers met elkaar en met bepaalde situaties om horen te gaan: een gedragscode. Hierin kunnen ook afspraken staan over zaken als pesten, agressie en geweld. Daarnaast kun je sancties zetten op ongewenst gedrag. Voorbeelden daarvan lopen uiteen van een berisping, een negatieve aantekening in de beoordeling en overplaatsing tot schorsing of ontslag. Tot slot kun je een commissie instellen die klachten over seksuele intimidatie behandelt.

omgaan met seksuele intimidatie

Medewerkers die te maken krijgen met seksuele intimidatie moeten duidelijk laten weten dat zij niet lastiggevallen willen worden. Ook is het verstandig op te schrijven wanneer, hoe vaak en in welke vorm dit ongewenste gedrag plaatsvindt. Helpt dat niet of vinden ze het moeilijk om dit te doen, dan is het goed de situatie te bespreken met met een vertrouwenspersoon binnen de organisatie (hun direct leidinggevende, collega’s, een vertrouwenspersoon of iemand van HR of de de ondernemingsraad). Of met iemand van buiten de organisatie (huisarts, bedrijfsarts, vakbondsvertegenwoordiger) in gesprek gaan. 

Als dat niet voldoende is, kunnen zij een klacht indienen volgens de klachtenregeling van hun bedrijf. Als een dergelijke regeling er niet is, kunnen zij een klacht indienen bij hun direct leidinggevende, personeelszaken, het management, de directie of bij de bedrijfsarts. Vaak wordt dan een onderzoek ingesteld.

Medewerkers die zich door hun werkgever onvoldoende beschermd voelen, kunnen met hun vraag of klacht terecht bij Slachtofferhulp Nederland of het Platform Seksuele Intimidatie van Rutgers.

In het geval van aanranding of verkrachting is aangifte doen bij de politie de juiste stap: dit zijn ernstige strafbare feiten.

hulpmiddelen en wegwijzer

Op het Arboportaal staan heel veel hulpmiddelen, rekentools en factsheets die werkgevers en medewerkers helpen om verschillende vormen van ongewenst gedrag te herkennen en tegen te gaan. Er staat ook een Wegwijzer Seksuele intimidatie op het werk op. Deze tool helpt de medewerker en zijn leidinggevende en/of HR-medewerker seksuele intimidatie te herkennen. Ook geeft het handvatten om seksuele intimidatie aan te pakken.