Veel werkgevers weten niet goed wat zij wel en niet mogen doen als het gaat om coronavaccinaties van hun personeel. Bijvoorbeeld of je aan je medewerkers mag vragen of ze gevaccineerd zijn. En wat je kunt doen als je weet dat je medewerker zich niet heeft laten vaccineren. Ook over de regels voor het testen op COVID-19 zijn er vaak nog vragen. Wij geven je graag antwoord.

7 vragen over vaccinaties ten testen

  1. mag ik mijn medewerker verplichten om zich te laten vaccineren?
  2. mag ik mijn medewerker vragen of hij gevaccineerd is?
  3. wat als ik weet dat mijn medewerker zich niet heeft laten vaccineren?
  4. kan ik mijn medewerker verplichten om zich te laten testen?
  5. wat als mijn medewerker zijn werk niet kan doen zonder negatieve test?
  6. mag ik mijn medewerker op het werk een coronatest (laten) afnemen?
  7. waar vind ik meer informatie?

#1 mag ik mijn medewerker verplichten om zich te laten vaccineren?

Nee, dat mag niet. De Rijksoverheid is daar heel duidelijk over: vaccinatie is vrijwillig en iedereen mag zelf kiezen voor wel of geen coronavaccinatie. Dit volgt uit de Nederlandse grondwet en het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens. 

#2 mag ik mijn medewerker vragen of hij gevaccineerd is?

Nee, dit mag niet. Je mag ook niet vragen naar een vaccinatiebewijs. Als werkgever mag je namelijk op grond van de privacyregels - de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) - niet naar gegevens over de gezondheid van je medewerkers vragen en deze ook niet vastleggen. 

Bedrijfsartsen en arbodiensten mogen de vaccinatiegegevens van werknemers wel verwerken. De bedrijfsarts mag je medewerker ook vragen of hij is gevaccineerd, maar alleen als daar een goede reden voor is. Bijvoorbeeld omdat een medewerker met kwetsbare mensen werkt. De bedrijfsarts mag deze informatie niet met jou als werkgever delen. Hij mag wel een algemeen beeld schetsen van het aantal gevaccineerde medewerkers in de organisatie.

#3 wat als ik weet dat mijn medewerker zich niet heeft laten vaccineren?

Als er risico’s bestaan voor de veiligheid op de werkplek, mag je als werkgever besluiten om je medewerker andere werkzaamheden te laten doen. Maar als er voldoende persoonlijke beschermingsmiddelen worden gebruikt en de algemene coronaregels worden gevolgd is dat meestal niet nodig. Ook je gevaccineerde medewerkers moeten zich houden aan de beschermende maatregelen.

#4 kan ik mijn medewerker verplichten om zich te laten testen?

Testen kan ertoe bijdragen dat er geen medewerkers op het werk komen die met het virus besmet zijn. De algemene regel is echter dat werkgevers coronatesten niet verplicht mogen stellen. 

Maar: als werkgever moet je op grond van je wettelijke zorgplicht wél zorgen voor een veilige en gezonde werkomgeving. Daarbij hoort natuurlijk ook dat je voorkomt dat collega’s elkaar met het coronavirus besmetten. Testen kan dan duidelijkheid geven, maar is niet altijd nodig als medewerkers voldoende afstand kunnen houden en zich aan de richtlijnen van het RIVM houden. Waar nodig moet je beschermingsmiddelen verstrekken. Wanneer je constateert dat een medewerker zichtbare coronaverschijnselen heeft, mag je hem naar huis sturen of de toegang tot de werkvloer ontzeggen. Dit volgt ook uit de wettelijke zorgplicht van de werkgever.

#5 wat als mijn medewerker zijn werk niet kan doen zonder negatieve test?

In sommige gevallen is eerst een negatief testbewijs nodig voordat een medewerker weer aan het werk kan. Bijvoorbeeld als een medewerker in quarantaine moet, en hij zijn werk niet thuis kan doen. Hij heeft dan een (negatieve) test nodig om wel naar het werk te kunnen komen. De verplichte quarantaine duurt 10 dagen, maar als je medewerker na 5 dagen negatief test, kan hij weer aan het werk. Ook bij werk in het buitenland kan een negatief testbewijs nodig zijn.

Wil je medewerker zich niet laten testen, dan kan hij zijn werk dus nog niet doen. Als werkgever word je dan benadeeld. Maar omdat testen op vrijwillige basis moet gebeuren, is het uitgangspunt dat je er geen gevolgen aan verbindt als een medewerker zich niet wil laten testen.  

#6 mag ik mijn medewerker op het werk een coronatest (laten) afnemen?

Nee, dat mag niet. De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) verbiedt jou als werkgever om de medische gegevens van je medewerkers vast te leggen (te verwerken). Dat betekent ook dat je niet zelf je medewerkers mag (laten) testen op corona. Ook niet als je medewerker daarvoor expliciet toestemming heeft gegeven. 

Je kunt wel een bedrijfsarts inzetten om testen bij je medewerkers af te nemen. De bedrijfsarts mag wel gezondheidsgegevens verwerken, maar deze niet met jou als werkgever delen.
Ook kun je je medewerkers in de gelegenheid te stellen zich onder werktijd te laten testen en de kosten hiervan en eventuele reiskosten te vergoeden. 

#7 waar vind ik meer informatie?